Prohibicións dos praguicidas neonicotinoides na Unión Europea: Unha vitoria colectiva

Nova vitoria das abellas contra os praguicidasO pasado día 29 de abril, en segunda votación, os países da Unión Europea, por unha maioría de 15 votos, aprobaron establecer unha prohibición dos pesticidas sistémicos neurotóxicos (neonicotinoides) durante dous anos e a partir do día 31 de decembro de 2013.

As moléculas imidaclropride, clotianidina e tiometoxam, fabricadas polas multinacionais Bayer (alemana) e Syngenta (suíza), causantes dunha grande desaparición de abellas en todo o mundo (entre un 30 e un 40% anual) estarán prohibidas en sementes e noutros cultivos. Ainda que a prohibición ten que ser total e para sempre, sen embargo, consideramos un paso adiante moi importante e sobre todo é o recoñecemento dos nosos gobernantes da catrástrofe causada e a punto de ser irreversible.

As abellas estiveron sufrindo este problema desde o ano 1994, pero o resto dos polinizadores tamén estiveron sendo aniquilados silenciosamente, os científicos foron testemuñas do alarmante declive da biodiversidade e a produción de alimentos púxose en grave risco. Só a concienciación social e a loita conxunta de organizacións de apicultores, grupos ecoloxistas, algúns sindicatos e organización varias foron capaces de facer reflexionar aos nosos representantes políticos. Máis de 50 organizacións sociais loitaron contra a utilización desde o ar de praguicidas contra o gonipterus dos eucaliptos na Galiza, durante o ano 2012. Máis dun cento de organizacións de todo o estado español conseguimos que España votara a favor desta moratoria e no futuro haberá que estar moi atentos xa que o inimigo é moi potente.
Según o Parlamento europeo, o 80% das plantas con flores son polinizadas polas abellas e polo tanto as únicas capaces de asegurar a súa supervivencia; tamén di este informe que o 84% das plantas cultivadas precisan das abellas para ser produtivas e finalmente que o 76% da nosa cesta de alimentos esixe abellas nos nosos campos. Podemos importar mel pero non a polinización.

Na Galiza, desaparecen anualmente uns 30.000 exames por este problema: en 18 anos o sector apícola perdeu máis de 55 millóns de euros, pero a sociedade no seu conxunto perdeu máis de mil millóns de euros según a valoración que se fai do efecto polinizador.

Nas Provincias de A Coruña, Pontevedra e certas partes de Lugo desapareceu sobre o 60% dos abelleiros e das abellas que había en Galiza no ano 1995. Isto coincide coas áreas dos eucaliptos, millo forraxeiro e cultivos hortícolas intensivos que é onde máis se usan estes praguicidas.

“Se faltasen as abellas aos humanos quedaríannos catro anos de vida” é unha frase atribuída a Albert Einstein. O que si é certo é que sen polinizadores as plantas con flores tenderían a desaparecer e serían sustituídas por outras que non precisan polinización, como resultado teríamos un triste mundo monocor verde (o que os científicos bautizaron como desertos verdes) e a maioría do alimentos que hoxe consumimos tampouco existirían. A vida tal como a coñecemos hoxe non sería viable. Se cadra por iso as abellas foron declaradas en 2008 a especie máis importante do planeta.

Os monocultivos traen consigo as pragas e a continuación aparece a necesidade de usar estes praguicidas que aniquilan aos polinizadores, polo tanto estamos diante dun modelo insostible, só podemos paliar estes problemas coa promoción dunha política agroforestal compatible cos principios da agroecoloxía, coa sostibilidade e rotación de cultivos e coa prohibición total dos praguicidas neonicotinoides que están pondo o vida na biosfera ao límite.

Festa e reivindicación no Día da Abella en Arzúa

Acompañados por un tempo despexado —que polo que comentan non é habitual na Festa do Queixo en Arzúa— celebramos no local da Asociación Galega de Apicultores no Centro do Queixo e do Mel, unha xornada festiva para celebrarmos a vitoria das abellas (e de todo o resto de seres que vivimos grazas ao seu incansable labor de polinización) fronte aos demenciais plans de fumigar centos de milleiros de hectares co praguicida tóxido flufenoxurón (nome comercial: Cascade).

As actividades comezaron ás 10 da mañá con obradoiros onde os nenos e nenas asistentes puideron fabricar as súas propias candeas con cera de abella ao tempo que se ofrecían degustacións de mel e queixo, e se puideron visitar as instalacións. A mañá tivo un colofón emotivo e vibrante coa música de Mini e Mero, as palabras reivindicativas da incansable loita a prol das abellas de Xesús Asorei, e as voces de Séchu Sende e Luz Fandiño que recitaron pasaxes das súas obras relacionados coas abellas e a loita social.

Durante o acto e nos momentos previos tamén se puideron ler nun ordenador ubicado no local e en páxinas impresas, numerosas mensaxes de apoio e saúdo tanto das recibidas nos momentos álxidos da loita social para determos as fumigacións con flufenoxurón, como referidas á propia festa que se celebraba. Así puideron estar connosco moitas persoas que por razóns de distancia non puideron acompañarnos fisicamente.

Momentos antes nunha xuntanza aberta da Plataforma contra as fumigacións, avanzouse de maneira importante na consolidación desta rede de colectivos galegos, que agora pasará a denominarse Por un futuro sen praguicidas (pois pesticidas é un anglicismo incorrecto xa que pest debe traducirse por praga en galego) e que terá a partir de agora responsables para diveras áreas de funcionamento e actuación. Nela falamos da loita mantida ata o de agora contra o praguicida que ameazaba de maneira masiva e inminente un punto crítico dos nosos ecosistemas, como son as abellas, e tamén da loita aínda en marcha por defender estes animais —os máis importantes do planeta— así como a sostibilidade da nosa agricultura en xeral, das ameazas tóxicas aínda presentes ao noso redor.

Agradecemos desde a Plataforma a asistencia ao público que desde diversos puntos de Galiza se desprazou ata Arzúa para desfrutar deste acto e ás organizacións participantes nesta xuntanza que marca o comezo dunha nova etapa na loita contra os biocidas no noso país.

En breve procederemos a reflectir as mudanzas desta nova etapa no noso web.

A continuación ofrecemos algunhas fotos do acto, tomadas polos membros da AGA:

Mini e Mero

Luz Fandiño con Mini e Mero

Público asistente ao Día da Abella

Luz Fandiño con Mini e Mero

[ACTUALIZACIÓN 07/03/2013] Engadimos máis fotos, esta vez tomadas pola xente da Casa do Mel, de As Pontes:

Día da Abella (Arzúa, 3 de marzo de 2013)

Xesús Asorey nos actos do Día da Abella (3 de marzo de 2013)

Público asistente aos actos do Día da Abella (3 de marzo de 2013)

Mini e Mero nos actos do Día da Abella (Arzúa, 3 de marzo de 2013)

Mini e Mero nos actos do Día da Abella (Arzúa, 3 de marzo de 2013)

Séchu Sende nos actos do Día da Abella (Arzúa, 3 de marzo de 2013)

Urxente: Paremos os praguicidas tamén en Europa!

Defendamos as abellas na UE!Mañá día 31 de xaneiro poden darse pasos decisivos na Unión Europea para prohibir os praguicidas de tipo neonicotinoide que se probaron moi daniños para as abellas. Despois da vitoria en Galiza contra o flufenoxurón, a guerra por salvarmos as abellas continúa en Europa. Participa de urxencia nestas dúas campañas online que queren erguer a voz da xente para que as autoridades europeas protexan definitivamente as abellas desta letal ameaza!

Grazas.

Entrevista na Radio Galega sobre as fumigacións e a campaña que logrou case cen mil apoios en Internet para impedilas

Unha vez que o Cascade ficou proibido e uns meses despois de que a Xunta finalmente accedera a desautorizar a súa masiva fumigación sobre centos de milleiros de hectares no noso país, a radio pública galega deu antonte mércores a voz esta loita dentro dunha entrevista acerca da plataforma Change.org que fora a utilizada para recoller as case cen mil sinaturas contra o delirante plan das papeleiras.

Aquí pódese escoitar a intervención de Casdeiro, promotor daquela recollida de sinaturas que precedera á creación da nosa Plataforma:

A presión social consegue que a Xunta desautorice as fumigacións aéreas co pesticida Cascade

VITORIA!!! Detivemos as fumigacións asasinas!!Dabamos conta neste mesmo blog hai uns días da comunicación que nos enviara o Valedor do Pobo, achegándonos unha información que a Xunta de Galicia agochara. Onte enviamos aos medios galegos a seguinte o seguinte comunicado de prensa avaliando esa información, que demostra que a Plataforma logrou o seu obxectivo e que o sentido común (e a Lei) impuxéronse sobre os intereses económicos por tras destas perigosas fumigacións.

(Traducción al castellano, más abajo.)

Seguir lendo

Resposta do Valedor do Pobo á Plataforma contra as fumigacións

Reproducimos a resposta do Valedor do Pobo logo de esta institución ter feito xestións coas consellarías competentes pola súa negativa a facilitaren información acerca das fumigacións con flufenoxurón.

Salientamos da resposta un dato fundamental: Finalmente a Xunta de Galicia non deu autorización á prevista fumigación aérea, desentenséndose das outras que se puidesen facer desde terra.

A continuación extraemos un fragmento do documento do Valedor no que se reproduce a contestación que lles deu a Xunta (en concreto a Secretaría Xeral de Montes e Medio Rural) en data non precisada pero posterior en todo caso ao 12/09/2012 e anterior ao 28/11/2012. Salientamos nós en negriña a confirmación de que, como reclamaba a nosa plataforma, eran ilegais os tratamentos aéreos:

Asunto: fumigacións de eucaliptus – petición do valedor do pobo C.6Q/2093/12

Recibida a petición do valedor do pobo comunicación con data 10-09-2012 n.0 R.E. 136393 relacionada cos tratamentos co produtos fitosanitario cascade composto pola materia activa Flufenoxuron relacionada cos tratamentos para o control da praga do gorgullo do eucalipto Gonpiterus scutellatus Gyllenhal infórmase que:

1- O formulado comercial Cascade (Flufenoxuron10%[DC] PÁX./V) está autorizado na actualidade en España para tratamentos en pulverización a ultrabaixo volume contra Gonipterus. A data de caducidade do produto no Rexistro de Produtos Fitosanitarios do Ministerio de Agricultura, Alimentación e Medio ambiente é o 31-12-2011, o límite de venda é ata o 30-06-2012 e a data de emprego polos silvicultores é de ata o 30 de decembro de 2012.

2- Na ficha do Produto do Ministerio figura como pouco perigoso para as abellas.

3- A Consellería do Medio rural e do Mar non comunicou a particulares nin a institucións a obrigatoriedade do tratamento contra o gorgullo do eucalipto nin instou a que as masas de eucaliptus fosen tratados (sic).

4- A Consellería de Medio Rural e do Mar resolveu desfavorablemente a petición de aplicación de tratamentos aéreos contra o gonipterus con cascade por parte dunha empresa do sector, logo de solicitados os pertinentes informes dado que ao seu xuízo non se xuntaban os condicionantes previstos na directiva 128/2009/CE para este tipo de tratamentos.

5- É posible que fosen dados de maneira puntual tratamentos contra os gonipterus con cascade desde terra mediante equipos de aplicación de produtos fitosanitarios de gran alcance, no (sic) obstante estes tratamentos non están suxeitos a unha autorización específica por parte da autoridade competente de Galicia (como sucede cos tratamentos aéreos) e poden realizarse sempre que a persoa ou empresa responsable que o aplique estea en posesión do carné de aplicador de produtos fitosanitarios correspondente (básico ou cualificado) e os tratamentos se fagan consonte ao autorizado no rexistro (dose, praga, hospedante, sistema de aplicación, medidas de seguridade e de protección do ambiente, etc) e a normativa vixente cuxa última lexislación publicada é o RD 1311/2012 de 14 de setembro, pola que se establece (sic) o marco de actuación para conseguir un uso sostible dos produtos fitosanitarios, cuxo cumprimento se controla pola inspección oficial de sanidade vexetal, no (sic) detectándose ata o de agora incumprimentos neste asunto.

O Valedor indica na súa carta que o feito de a Consellería non responder en prazo legal á demanda de información presentada pola Plataforma será obxecto dun informe crítico que o Valedor presentará proximamente no Parlamento de Galiza.

A Plataforma contra as Fumigacións – por un futuro sen pesticidas emitirá en breve un comunicado avaliando a información obtida polo Valedor do Pobo.

Descargar a resposta do Valedor do Pobo (en PDF).

Demóstrase a relación entre pesticidas e a enfermidade de Parkinson

Un grupo de científicos do Instituto de Anatomía de Dresden dirixidos polo galego Francisco Pan-Montojo confirmou a relación directa entre exposición crónica a pesticidas e a proteína implicada na progresión da enfermidade de Parkinson. O estudo publícao hoxe a revista Nature Scientific Reports. A noticia apareceu no telediario da TVE do pasado día 30 de novembro:

Ao parecer, a relación entre o pesticida rotenona e o Parkinson xa fora estabelecida en 2010 por Pan Montojo:
Seguir lendo

Cada año en el mundo se intoxican cerca de 3 millones de personas por el uso de agrotóxicos

Graciela GómezCon motivo do Día Internacional para a Loita contra os Plaguicidas (3 de novembro) reproducimos este artigo da avogada arxentina Graciela Cristina Gómez, publicado en Ecoportal e que chegou a nós vía Rebelion.org:

Cada año en el mundo se intoxican cerca de 3 millones de personas por el uso de agrotóxicos. Mueren más de 220 mil. Esto significa 660 muertes por día, 25 muertes por hora. El programa de vigilancia epidemiológica de los Ministerios de Salud y la Organización Panamericana de la Salud en 7 países de Centro América, estima que cada año, 400.000 personas se intoxican por plaguicidas.
Seguir lendo

Eleccións e fumigacións: Que partidos galegos prometen parar as fumigacións?

Fumigacións NON! Tamén nas eleccións ao parlamento galego!Reproducimos o resultado dun cuestionario que foi enviado aos partidos galegos que concorren ás eleccións do 21 de outubro en Galiza e que foi publicado no blog de Casdeiro, promotor da recollida de sinaturas online en contra do plan fumigatorio de Aspapel e os seus compinches.

A pregunta

1) Que medidas vai tomar o voso partido ou coalición, se alcanza responsabilidades de goberno, para impedir as fumigacións co pesticida Cascade en Galicia.

2) Que outras medidas relativas ao uso de pesticidas químicos pensades poñer en marcha se gobernades na Xunta, en especial as relativas a pesticidas tóxicos para as abellas e outros insectos polinizadores.

Seguir lendo

Todo pola pasta (de papel)!

(Versión extendida dun artigo de Casdeiro publicado na sección Altermundo do número de setembro da revista Tempos Novos. Ao artigo, escrito no 15/08/2012 engadíronselle ligazóns nesta versión online para quen quixer ampliar información, e máis algunhas notas ao pé.)

A industria papeleira española segue adiante cos seus plans de fumigar masivamente Galiza cun pesticida declarado tóxico pola UE.

Para salvar os eucaliptos, sacrificar as abellas; e con elas non só o medio de vida de milleiros de apicultores senón un elemento chave dos nosos ecosistemas que permite a polinización de numerosas plantas incluídas moitas das que nos alimentamos. Ese é o plan que xorde a comezos deste ano no seo de ASPAPEL (Asociación Española de Fabricantes de Pasta, Papel y Cartón), entidade presidida por ENCE, e que comeza a poñerse en marcha en primavera coa colaboración da Xunta de Galicia, asociacións forestais galegas, determinados concellos gobernados polo PP e técnicos do centro de investigación de Areeiro. O monocultivo do eucalipto en Galiza áchase afectado por unha praga (algo ao que son sumamente proclives os monocultivos) dun insecto chamado Gonipterus scutellatus, comunmente coñecido como gorgullo do eucalipto. Malia existiren outras vías menos daniñas para o combater, como a loita biolóxica, a industria papeleira opta por empregar un insecticida da casa BASF chamado comercialmente Cascade, e cuxo principio activo é o flufenoxurón. O abriante do caso é que, contravindo a normativa europea, elíxese facer por medio de fumigacións aéreas (que esparexen o produto mesmo fóra das zonas afectadas) e sobre todo que o feito de que a propia UE decideu proibir a súa fabricación, comercialización e uso por ser demasiado daniño para o medio ambiente. Porén, alguén debeu pensar que había que colocar os stocks do Cascade antes de que entrase en vigor a proibición e todo apunta a que elexiron Galiza como o país que ía apandar.

Seguir lendo